Vảy nến: nhận biết các thể bệnh và điều trị cùng bác sĩ da liễu
Vảy nến là bệnh mạn tính và không lây. Nhận biết thể mảng, thể giọt, thể đảo ngược, vảy nến móng; yếu tố khởi phát và dấu hiệu cần đi khám ngay tại TP.HCM.
Vảy nến (tên quốc tế: psoriasis) không lây. Đây là bệnh viêm mạn tính có liên quan đến hệ miễn dịch, khiến tế bào da tăng sinh nhanh bất thường và dồn lại thành những mảng đỏ phủ vảy trắng bạc – không phải nấm, không phải do ở bẩn, và không lây qua tiếp xúc, dùng chung đồ hay bơi chung. Hiện chưa có phương pháp chữa khỏi vĩnh viễn, nhưng vảy nến kiểm soát được: mục tiêu điều trị là làm sạch tổn thương trong đợt bùng phát và kéo dài khoảng thời gian da ổn định giữa các đợt. Khám và soi da cùng bác sĩ Da liễu tại WeDo Skin Clinic là miễn phí — kể cả khi bạn chỉ muốn biết mảng da bong vảy của mình là vảy nến, viêm da cơ địa hay nấm da; phác đồ và chi phí được bác sĩ báo cụ thể sau buổi thăm khám, vì vảy nến không có liệu trình đóng gói sẵn. Điều trị thường gồm hai phần đi song song: thuốc theo chỉ định của bác sĩ cho đợt bùng phát, và việc chăm sóc — dưỡng ẩm đều đặn cùng nhận diện yếu tố khởi phát – để các đợt thưa hơn và nhẹ hơn.
Cơ chế hoạt động
Vảy nến là bệnh gì và vì sao da lại bong vảy trắng bạc?
Ở người bình thường, một tế bào da mất khoảng bốn tuần để đi từ lớp đáy lên bề mặt rồi bong đi mà không ai nhìn thấy. Ở người vảy nến, hệ miễn dịch hoạt động quá mức và rút ngắn hành trình đó xuống còn vài ngày. Tế bào chưa kịp trưởng thành đã bị đẩy lên trên, không bong ra kịp, dồn lại thành lớp vảy dày màu trắng bạc; bên dưới là nền da đỏ vì mạch máu giãn và phản ứng viêm đang diễn ra. Vảy nến không lây, không phải nấm, không phải hậu quả của việc vệ sinh kém.
Các thể vảy nến thường gặp và vị trí hay xuất hiện
Thể mảng, thể giọt, thể đảo ngược Vảy nến da đầu là vị trí nhiều người gặp nhất và cũng là vị trí bị nhầm nhiều nhất. Mảng vảy dày bám chặt trên da đầu, có thể lan qua chân tóc ra trán, ra gáy hoặc sau vành tai. Vảy nến móng biểu hiện bằng móng rỗ lấm tấm như bị kim châm, móng dày lên, đổi màu, hoặc tách dần khỏi nền móng. Về vị trí và mức độ nói chung: khuỷu tay, đầu gối, da đầu, vùng thắt lưng, bàn tay bàn chân, mặt và móng đều có thể bị, và một người có thể có nhiều thể cùng lúc.
Vảy nến khác gì viêm da cơ địa, nấm da và gàu?
So với viêm da cơ địa và chàm: cả hai đều đỏ, ngứa và tái đi tái lại theo đợt. Khác biệt nằm ở cơ chế. Vảy nến là tình trạng tế bào da tăng sinh quá nhanh do rối loạn miễn dịch, nên vảy dày, màu trắng bạc, mảng có ranh giới rõ, hay ở mặt duỗi của khuỷu và gối So với nấm da: nấm cũng cho mảng đỏ có vảy, nhưng thường lan theo hình vòng với bờ hoạt động rõ ở rìa và trung tâm nhạt hơn. So với gàu và viêm da tiết bã ở da đầu: gàu là vảy nhỏ mỏng rải đều, còn mảng vảy nến dày và có ranh giới rõ.
Vì sao vảy nến hay tái phát? Chu kỳ bùng phát và các yếu tố khởi phát
Stress và thiếu ngủ Nhiễm khuẩn - đặc biệt là viêm họng - có thể châm ngòi cho một đợt bùng phát, rõ nhất ở thể giọt. Chấn thương da, da vảy nến không thích bị làm đau. Thời tiết và môi trường cũng có phần. Rượu bia và thuốc lá làm bệnh khó kiểm soát hơn ở nhiều người. Cuối cùng, một số thuốc đang dùng cho bệnh khác có thể ảnh hưởng đến vảy nến, và việc tự ý ngưng thuốc đang điều trị cũng vậy - cả hai đều là việc phải trao đổi với bác sĩ, không phải việc tự quyết định rồi xem sao.
Khi nào cần đi khám ngay? Những dấu hiệu không nên chờ
Đi khám sớm nếu bạn có đau, sưng hoặc cứng khớp hoặc sưng cả một ngón tay, ngón chân. Đi khám ngay nếu tổn thương lan nhanh ra gần hết cơ thể, hoặc da đỏ rực toàn thân kèm ớn lạnh, mệt nhiều. Đi khám ngay nếu xuất hiện những mụn mủ nhỏ mọc thành đám trên nền da đỏ, nhất là khi có kèm sốt. Và đi khám sớm nếu bạn đang mang thai, có bệnh nền, đang dùng thuốc ức chế miễn dịch, hoặc vừa tự ngưng một thuốc đang điều trị.
Vì sao chọn liệu trình này
Liệu trình & chi phí
100% các liệu trình được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa / thạc sĩ da liễu. Bảng giá chưa bao gồm 8% VAT. Liên hệ để thăm khám trực tiếp và báo giá cụ thể tuỳ tình trạng da, mức độ và vùng điều trị.
5 bước chuẩn y khoa
Bước 1: Hỏi bệnh sử và hỏi về triệu chứng khớp
Bác sĩ Da liễu hỏi về thời điểm khởi phát, diễn tiến từng đợt, tiền sử gia đình, nghề nghiệp, các thuốc bạn đang dùng, và hỏi cụ thể về đau, sưng hay cứng khớp buổi sáng.
Bước 2: Khám và soi da toàn thân
Bác sĩ khám cả những vị trí hay bị bỏ sót - da đầu, các nếp gấp và móng - vì chính ba vùng này thường quyết định việc xác định đúng thể vảy nến và mức độ bệnh.
Bước 3: Tư vấn phác đồ và báo chi phí cụ thể
Bác sĩ giải thích thể bệnh của bạn, nói rõ mục tiêu điều trị là kiểm soát bệnh chứ không phải chữa khỏi vĩnh viễn, mô tả các bước sẽ làm, rồi báo chi phí cụ thể trước khi bạn quyết định.
Bước 4: Điều trị theo phác đồ
Đợt bùng phát được kiểm soát bằng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, đi song song với phần chăm sóc dưỡng ẩm và giảm yếu tố khởi phát mà bạn thực hiện hằng ngày tại nhà.
Bước 5: Tái khám, duy trì và theo dõi khớp
Bác sĩ đánh giá đáp ứng, chỉnh hoặc ngừng thuốc đúng thời điểm, dựng kế hoạch duy trì cho khoảng thời gian giữa các đợt và tiếp tục theo dõi các dấu hiệu ở khớp.
Giữ kết quả bền lâu
Chăm sóc da vảy nến mỗi ngày: dưỡng ẩm, tắm gội và những việc không nên làm
Dưỡng ẩm với vảy nến không phải một bước làm đẹp, nó là một phần của điều trị. Hãy dùng loại dưỡng ẩm dày hơn bạn tưởng là cần, thoa nhiều lần trong ngày, và thoa ngay khi da còn hơi ẩm sau khi tắm – vài phút đầu tiên đó là lúc kem giữ nước lại hiệu quả nhất. Vảy mềm ra thì cũng bớt nứt, bớt ngứa và bớt bị cạy.
Tắm nước ấm vừa tay, thời gian ngắn, không dùng nước nóng. Sữa tắm dịu nhẹ, không hương liệu, tránh xà phòng có tính tẩy mạnh và tuyệt đối không chà vùng tổn thương bằng bông tắm cứng hay đá kỳ. Gội đầu nhẹ nhàng bằng đầu ngón tay, không cào bằng móng.
Và điều quan trọng nhất trong phần này: không cạy, không bóc, không cạo lớp vảy, kể cả khi nó bong lên và rất khó chịu.
Giảm yếu tố khởi phát: những việc thật sự tạo khác biệt
Bắt đầu bằng một cuốn nhật ký bùng phát. Mỗi lần da trở chứng, ghi lại vài dòng: ngày, vùng da bị, việc bạn vừa làm, dạo này có bị viêm họng hay nhiễm khuẩn gì không, thời tiết ra sao, và bạn ngủ thế nào tuần vừa rồi. Sau ba đến bốn đợt, những điểm trùng lặp bắt đầu tự hiện ra – và chúng thường không phải thứ bạn đoán ban đầu. Hãy mang danh sách đó theo khi đi khám; nó rút ngắn rất nhiều thời gian tìm nguyên nhân, vì bác sĩ có dữ liệu thật của bạn thay vì phải suy đoán
Sống chung với một bệnh mạn tính: khi nào quay lại khám
Hãy quay lại khám nếu xuất hiện triệu chứng ở khớp, nếu tổn thương lan nhanh, nếu có mụn mủ kèm sốt, nếu có dấu hiệu bội nhiễm, nếu ngứa làm bạn mất ngủ, hoặc nếu da không cải thiện sau một đợt điều trị theo toa. Đừng tự lặp lại đơn thuốc cũ cho một đợt mới mà chưa được bác sĩ xem lại – thể bệnh và mức độ của lần này có thể đã khác.
Bạn còn băn khoăn?
Bệnh vảy nến có lây không?
Bệnh vảy nến có chữa được không?
Vảy nến có ngứa không?
Bệnh vảy nến có nguy hiểm không?
Vảy nến và viêm da cơ địa khác nhau thế nào?
Bị vảy nến có nên tự mua thuốc bôi không?
Điều trị vảy nến tại WeDo hết bao nhiêu tiền?
Tự tin tỏa sáng với làn da không tì vết
Bắt đầu câu chuyện làn da.
Đặt lịch hẹn khám và chẩn đoán. Các bác sĩ của chúng tôi sẽ lập bản đồ sinh học làn da độc bản để xây dựng phác đồ sức khỏe lâu dài.